ریاست دانشکده الهیات دانشگاه تهران مطرح کرد سرّ مستجاب نشدن دعاها در کلام امام و پیشوا رضا(علیه السلام)

ریاست دانشکده الهیات دانشگاه تهران مطرح کرد سرّ مستجاب نشدن دعاها در کلام امام و پیشوا رضا(علیه السلام)

|ریاست دانشکده الهیات دانشگاه تهران مطرح کرد سرّ مستجاب نشدن دعاها در کلام امام و پیشوا رضا(علیه السلام) از مسیح داراب|

صدای شیعه: با مرور فصل احساس و همچنین هیجان در کتاب تاریخ ساز عاشورا و همچنین رسیدن به فصل تعقل و همچنین تأمل بویژه در ریشه ها، علل و همچنین آرمان‌های آن قیام در می‌یابیم که واجب فراموش شده «امر به معروف و همچنین نهی از منکر» که بسیاری از ما با بهانه‌های روشنفکرانه مثل «احترام به حریم خصوصی اشخاص» از زیر بار آن هم شانه خالی می‌کنیم، از اصلی‌ترین دلایل وقوع عاشورای حسینی بوده می باشد چنان که حضرت سیدالشهدا(علیه السلام) فرموده‌اند: «اِنّما خَرَجتُ لطلب الاصلاحِ فی اُمهِ جدّی، اُرِیدُ اَن آمُرَ بالمعروفِ و همچنین اَنهی عَنِ المُنکَرِ…»

از آن رو و همچنین در آستانه عاشورای حسینی در گفت وگو با دکتر مجید معارف، ریاست دانشکده الهیات و همچنین معارف اسلامی دانشگاه تهران در مورد آن فریضه در آیات و همچنین روایات بویژه سیره رضوی به بحث و همچنین بررسی کردن پرداخته‌ایم که مشروح آن هم به حضورتان تقدیم می‌می شود:

در فلسفه قیام عاشورای حسینی از «امر به معروف و همچنین نهی از منکر» به عنوان یکی از اهداف اصلی یاد شده می باشد، آن فریضه در اسلام چه جایگاهی دارد که باره ساز چنین واقعه تاریخ سازی شده می باشد؟

امر به معروف و همچنین نهی از منکر به عنوان یکی از دستورهای الهی از جایگاه مهمی در قرآن و همچنین روایات اهل بیت(علیهم السلام) برخوردار می باشد، چنان که آیات متعددی در مورد آن واجب الهی در سوره‌هایی همچون آل عمران، مائده، توبه و همچنین اعراف وارد شده که به بعضی از آن هم‌ها به عنوان نمونه اشاره می‌می شود. جهت مثال در سوره مبارکه اعراف، آیه۱۵۷ خدای متعال هنگام و زمانی که اوصاف پیامبر گرامی اسلام صلی الله علیه و آله(صلی الله علیه وآله) را گفتن می‌کند، امر به معروف و همچنین نهی از منکر را شامل آن هم‌ها برمی شمارد و همچنین چه کسی می باشد که نداند ایشان با پهناور و بزرگ‌ترین منکر زمانه یعنی شرک و همچنین بت پرستی، مبارزه و همچنین پهناور و بزرگ‌ترین معروف یعنی توحید را اقامه کردند.

خدای تبارک و همچنین تعالی مسلمانان را نیز بهترین امت معرفی می‌کند، البته به شرط آنکه سنت امر به معروف و همچنین نهی از منکر در دستور کار آن هم‌ها باشد، زیرا و به درستی که می‌فرماید: «کُنْتُمْ خَیْرَ أُمَّةٍ أُخْرِجَتْ لِلنَّاسِ تَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ و همچنینَتَنْهَو همچنینْنَ عَنِ الْمُنْکَرِ».

هرچند ممکن می باشد آن سنت شرط باشد، یعنی به آن شرط یا مادامی که چنین می‌کنید و همچنین نیز در سوره آل عمران می‌فرماید: «و همچنینَلْتَکُنْ مِنْکُمْ أُمَّةٌ یَدْعُونَ إِلَی الْخَیْرِ و همچنینَ یَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ و همچنینَ یَنْهَو همچنینْنَ عَنِ الْمُنْکَرِ» یعنی بایستی و حتما از بین تو افرادی باشند که امر به معروف و همچنین نهی از منکر کنند و همچنین چه بسا از آن آیه بتوان وجوب کفایی آن واجب را استنباط کرد.

افزون بر آن، در بعضی آیات قرآن رویکرد سلبی نیز نسبت به آن فریضه می‌بینیم، بدین معنا که قرآن بعضی تیم‌ها و همچنین اقوام را به دلیل فراموش کردن سنت امر به معروف و همچنین نهی از منکر سرزنش می‌کند، مثل قوم بنی اسرائیل که در سوره مبارکه مائده، می‌فرماید: «لُعِنَ الَّذِینَ کَفَرُوا مِنْ بَنِی إِسْرَائِیلَ عَلَی لِسَانِ دَاوُودَ و همچنینَعِیسَی بْنِ مَرْیَمَ ذَلِکَ بِمَا عَصَو همچنینْا و همچنینَکَانُوا یَعْتَدُونَ کَانُوا لَا یَتَنَاهَو همچنینْنَ عَنْ مُنْکَرٍ فَعَلُوهُ لَبِئْسَ مَا کَانُوا یَفْعَلُونَ».

همچنین در سوره مبارکه توبه، خدای تبارک و همچنین تعالی بین مؤمنان و همچنین منافقان مقایسه می‌کند و همچنین در مورد مؤمنان به فریضه امر به معروف و همچنین نهی از منکر اشاره دارد و همچنین در مورد منافقان عکس آن هم را برمی‌شمارد، یعنی از معروف باز می‌دارند و همچنین به کارهای زشت فرمان می‌دهند! بنابراین، در قرآن آیات متعدد به آن فریضه، حتی در قالب یک واجب کفایی اشاره دارد.

امر به معروف و همچنین نهی از منکر در سیره نظری و همچنین عملی معصومان(علیهم السلام) بویژه امام و پیشوا رضا(علیه السلام) چه جایگاهی دارد و همچنین در آن باره چه تصریحاتی دارند؟

افزون بر آیات، روایات از شخص پیامبر گرامی اسلام صلی الله علیه و آله(صلی الله علیه وآله) تا ائمه(علیهم السلام) قولاً یا فعلاً در مورد امر به معروف و همچنین نهی از منکر آموزه‌های بسیاری وجود دارد.

البته پیش از سخن در مورد روایات بایستی و حتما بگویم از نظر بعضی تیم‌های اسلامی اصل امر به معروف و همچنین نهی از منکر جزو اصول دین می باشد، در حالی که در فقه شیعه آن فریضه جزو فروع دین می باشد و همچنین در ردیف نماز، روزه، حج و همچنین زکات، تولی و همچنین تبری آن فریضه قرار می‌گیرد، به عبارت بهتر در ساختار جهان بینی شیعه امر به معروف و همچنین نهی از منکر، موضوعی فقهی می باشد و همچنین در زمره فروع دین قرار می‌گیرد؛ ولی باید توجه داشت بعضی فرقه‌های اسلامی مانند معتزله آن فریضه را به عنوان پیشامد جدید‌ای کلامی در نظر گرفته‌اند و همچنین در جهان بینی آن هم‌ها جزو اصول دینی می باشد، یعنی معتزله می‌گوید: اصول دین عبارتند از توحید، نبوت، امر به معروف و همچنین نهی از منکر و همچنین… و همچنین.

امام و پیشوا رضا(علیه‌السلام) در مورد امر به معروف و همچنین نهی از منکر چه تصریح و همچنین تأکید دارند؟

ایشان در مورد امر به معروف و همچنین نهی از منکر روایتی دارند که اصل آن هم از امیرالمؤمنین امام و پیشوا علی(علیه السلام) در نامه ۴۵ نهج البلاغه آمده و همچنین وصیتی می باشد به امام و پیشوا حسن و همچنین امام و پیشوا حسین(علیهماالسلام) بعد از آنکه ابن ملجم به ایشان در محراب نماز ضربه زد و همچنین حضرت امیر(علیه السلام) می‌فرمایند: «الله الله، امر به معروف و همچنین نهی از منکر را ترک نکنید، زیرا و به درستی که پیامد ترک آن فریضه آن هم می باشد که اشرار تو بر تو مسلط می‌می شود و همچنین در صورتی که دعا هم کنید خداوند دعایتان را اجابت نخواهد کرد. »

روایت نزدیک به همین مضمون از امام و پیشوا رضا(علیه السلام) هم وارد شده که فرمودند: «بایستی که به معروف امر و همچنین از منکر نهی کنید که [در صورتی که آن کار نکردید] اشخاص بد کردار بر تو مسلط خواهند شد و همچنین خوب هایتان دعا می‌کنند، ولی باید توجه داشت مستجاب نمی‌شوند. »

امام و پیشوا رضا(علیه السلام) همچنین در حدیثی به نقل از رسول خداوند تبارک و تعالی(صلی الله علیه و همچنین آله) آورده اند: «هرگاه امّت من از انجام امر به معروف و همچنین نهی از منکر سرپیچی و همچنین آن هم را به یکدیگر واگذار کنند، گویا با خـداوند اعـلان جنگ داده‌اند. »

در نهج البلاغه سخن غیره ای هم در آن باره آمده می باشد که سیدرضی(ره) نقل می‌کند، طبری در تاریخ خود آورده حضرت امیر(علیه السلام) در مورد امر به معروف و همچنین نهی از منکر سخنی دارند و همچنین آن فریضه را به سه مرحله تقسیم می‌کند: نخست مرحله قلبی می باشد، یعنی ما در جامعه اسلامی هنگام و زمانی که شاهد منکرات هستیم و همچنین قدرتی بر تغییر آن هم نداریم و همچنین حتی از طریق زبان و همچنین قلم نمی‌توانیم آن هم‌ها را تقبیح کنیم، از آن هم منکرات متنفر باشیم و همچنین قلباً سنن و همچنین کارهای نیکو را دوست بداریم؛ مرحله دوم: اقدام به زبان می باشد، یعنی با زبان خود امر به معروف و همچنین نهی از منکر کنیم، جهت مثال کافی می باشد ببینیم کسی غیبت می‌کند و همچنین زباناً آن هم سخن را متوقف و همچنین آن هم شخص را منع کنیم؛ مرتبه سوم امر به معروف و همچنین نهی از منکر در عمل می باشد، یعنی انسان زمانی قیام کند جهت براندازی یک منکر، البته هنگام و زمانی که شرایط مهیا باشد، چنان که هنگام و زمانی که وصیتنامه امام و پیشوا حسین(علیه‌السلام) خطاب به برادرشان محمدحنفیه را مرور می‌کنیم، می‌بینیم فلسفه قیام شان را امر به معروف و همچنین نهی از منکر و همچنین عمل به سیره جد و همچنین پدرشان معرفی می‌کنند، نه اقتدار و قدرت طلبی: «اِنّما خَرَجتُ لطلب الاصلاحِ فی اُمهِ جدّی، اُرِیدُ اَن آمُرَ بالمعروفِ و همچنین اَنهی عَنِ المُنکَرِ» زیرا در زمان ایشان، یزید و همچنین حکومتش منکر فرهنگی و اجتماعی بوده می باشد بویژه آنکه متوقع بود حضرت سیدالشهدا(علیه السلام) با آن منکر بیعت هم بکنند!

ولی باید توجه داشت… متأسفانه، گاهی ما نسبت به امر به معروف و همچنین نهی از منکر محافظه کاری می‌کنیم، در حالی که غافلیم ترک آن فریضه، پیامد خطرناکی دارد و همچنین می‌تواند دامنگیر خود ما نیز می شود؛ چنان که زمانی که شخص فاسدی بر جامعه مسلط می‌می شود و همچنین بعد همه را به دردسر بیندازد و همچنین هنگام و زمانی که دعا کنیم، دعایمان سودی نخواهد داشت.

آیا با توجه به تصریح امام و پیشوا رضا(علیه‌السلام) به پیامدهای مضر و همچنین بد ترک امر به معروف و همچنین نهی از منکر می‌قدرت ریشه بسیاری از معظلات و مسائل و مشکلات امروز جامعه بویژه شِکوه هایی که در باب استجابت نشدن دعا و همچنین رفع نشدن معظلات و مسائل و مشکلات وجود دارد را پیامد فراموشی آن فریضه دانست؟

در تحلیل مسائل نمی‌قدرت و همچنین نباید تک علتی برخورد کرد، زیرا در یک جامعه اسلامی چه ایران باشد چه جز آن هم، در صورتی که مشکلاتی وجود دارد آنکه بگوییم صرفاً پس نتیجه آن می شود که تعطیلی سنت امر به معروف و همچنین نهی از منکر می باشد، صحیح نیست.

ولی باید توجه داشت می‌قدرت گفت، قطعاً تعطیل کردن آن سنت، آثار و همچنین پیامدهای بدی دارد که یکی از آن هم‌ها مستجاب نشدن دعاهاست؛ در صورتی که بخواهیم نسبت به آن پدیده بررسی کردن علمی داشته باشیم، می‌قدرت دلایل متعددی یافت که ممکن می باشد بعضی از آن هم علل، فردی باشد؛ مثل خوردن لقمه حرام، دروغ گفتن، ضایع کردن حق غیره ای و همچنین… که اگرچه ممکن می باشد کسی هم متوجه نشود، ولی باید توجه داشت عواقبش دامنگیر انسان می‌می شود. همچنین و همچنین بنابر فرموده امام و پیشوا رضا(علیه‌السلام) ترک و همچنین فراموشی سنت امر به معروف و همچنین نهی از منکر مثل هر گناه و همچنین زیر پا گذاشتن واجب الهی می‌تواند مانعی باشد بر استجابت دعاهایمان.

منبع: روزنامه قدس

انتهای پیام

ریاست دانشکده الهیات دانشگاه تهران مطرح کرد سرّ مستجاب نشدن دعاها در کلام امام و پیشوا رضا(علیه السلام) در تاریخ ۱۹۷۰-۰۱-۰۱ ۰۳:۳۰:۰۰ نشر یافته شده شده می باشد

پاسخ بدهید

ایمیلتان منتشر نمیشودفیلدهای الزامی علامت دار شده اند *

*

خرید vps خرید vps ارزان خرید سرور مجازی خرید سرور مجازی ارزان خرید وی پی اس خرید وی پی اس ارزان