معیارهای تفسیر درست قرآن و همچنین تفاوت آن هم با تفسیر به رأی

راه‌های سلامتی از دیدگاه قرآن چیست؟ معیارهای تفسیر درست قرآن و همچنین تفاوت آن هم با تفسیر به رأی

شفقنا- تفسیر به رأی به آن معنا می باشد که انسان آرا و همچنین نظریاتی را به عنوان پیش فرض های تردید ناپذیر مورد قبول قرار داده، سپس به قرآن کریم رفت و آمد و مراجعه نماید تا بر اساس مفهوم آیات الاهی بر نظریات خود مهر تأیید بزند.
حال سوالی به وجود می آید که تفاوت میات تفسیر به رای وتفسیر قرآن واستباط فردی یا شخصی چیست ؟وبسایت و مرکز خبرهای جدید اسلام کوئست پاسخ به آن پرسش پاسخ داده ،متن پرسش وپاسخ به شرح زیر می باشد:
پرسش
فرق میان تفسیر به رای و همچنین فکر کردن و اندیشیدن و همچنین استنباط فردی یا شخصی از قرآن چیست؟

۲٫ فکر کردن و اندیشیدن عبارت می باشد از: سیر درونی یا حرکت از مقدمات به پس نتیجه آن می شود که و همچنین از معلوم به مجهول، و همچنین اساس آن هم علم می باشد. به گفتن دیگر؛ فکر کردن و اندیشیدن نیرویی می باشد که کارش استنباط و همچنین استنتاج براساس معلومات موجود می باشد که به شناخت انسان منجر می می شود.

۳٫ استنباط فردی یا شخصی، یا تفسیر قرآن دانش ویژه ای می باشد که شامل معیارها و همچنین فرمول های خاص خود می باشد و همچنین کسی می تواند آیات قرآن را تفسیر کند و همچنین از آن هم استنباط داشته باشد که به آن هم آگاهی داشته باشد. جهت تفسیر قرآن معیارها و همچنین قواعدی وجود دارد که بدون آنها نمی قدرت از قرآن برداشت فردی یا شخصی نمود که در پاسخ تفصیلی گفتن خواهد شد.

پاسخ تفصیلی

آن پرسش، پرسش از سه موضوع مستقل می باشد و همچنین پاسخ به آنها مجال و همچنین فرصتی فراتر از آن را می طلبد، ولی باید توجه داشت در آن فرصت اندک به صورت مختصر به گفتن آنها می پردازیم. بدیهی می باشد با تعریفی که از آن سه موضوع، یعنی تفسیر به رأی، فکر کردن و اندیشیدن و همچنین تفسیر ارائه خواهد شد، فرق میان آنها نیز روشن می می شود.

۱٫ تفسیر به رأی:

تفسیر به رأی به آن معنا می باشد که انسان آرا و همچنین نظریاتی را به عنوان پیش فرض های تردید ناپذیر مورد قبول قرار داده، سپس به قرآن کریم رفت و آمد و مراجعه نماید تا براساس مفهوم آیات الاهی بر نظریات خود مهر تأیید بزند. به گفتن دیگر؛ انسان قبل از رفت و آمد و مراجعه به قرآن به عنوان منبع و همچنین کلام الاهی فرضیه ها و همچنین برداشت هایی را در موضوعات متنوع و گوناگون و مختلف تصور می کند و همچنین به نتایج مورد نظرش می رسد، آن هم گاه جهت آن که نظریات خود را مستند به قرآن و همچنین کلام وحی کند به سراغ قرآن می رود و همچنین از ظاهر آیات جهت دیدگاهای خود بهره بری و استفاده کرده و همچنین آن نظر را به وحی و همچنین قرآن نسبت می دهد، که چنین چیزی در اصطلاح علوم قرآنی تفسیر به رأی نامیده می می شود.

خطرات تفسیر به رأی:

یکی از کلیدهای فهم صحیح قرآن و همچنین درک درست مقاصد آن هم، پرهیز از پیش‌داوری می باشد که حاصلی جز تفسیر به رأی نخواهد داشت. در واقع پیش داوری در مورد آیات‌ قرآن، انسان را تا سر حد سقوط به دره هولناک تفسیر به رأی پیش می‌برد. تفسیر به رأی یکی از خطرناک ترین برنامه جذاب و جالب و خوب ها در مورد قرآن مجید می باشد که در روایات از آن هم منع شده می باشد، و همچنین آن خطری می باشد که از آن هم آغاز مسلمانان را تهدید می نمود. معصومان (ع) بارها خطر آن پیشامد جدید را یادآوری نموده اند. پیامبر گرامی اسلام صلی الله علیه و آله اکرم (ص) در مورد آن هم فرمود آنچه را بعد از خود بیش از هر چیز نسبت به آن هم بر امت خود بیمناکم، تفسیر به رأی می باشد. [۱]

رسول اکرم (ص) همچنین می‌فرمایند: “مَنْ فَسَّرَ القرآن بِرَأیه فَلْیتَبوَّأ مقعَده مِنَ النار”؛ [۲] کسی که قرآن را به رأی و همچنین نظر خود تفسیر کند، گناهش آتش دوزخ می باشد.

بنابراین تفسیر به رأی، یعنی تفسیر قرآن بر خلاف موازین علم لغت، ادبیات عرب و همچنین فهم اهل زبان و همچنین تطبیق دادن آن هم بر پندارها و همچنین خیالات باطل و همچنین تمایلات فردی یا شخصی و همچنین تیمی.

تفسیر به رای شاخه های متعددی دارد، که شامل برخورد گزینشی با آیات قرآن می باشد؛ به آن معنا که انسان در بحثی؛ نظیر شفاعت، توحید، امامت و همچنین… تنها به سراغ آیاتی برود که در مسیر پیش داوری های او می باشد و همچنین آیات غیره ای را که با انظار و افکار او مطابق و یکدست نیست، و همچنین می تواند مفسر آیات ابتدایی و اولیه باشد را نادیده بگیرد، و همچنین یا بی اعتنا از کنار آنها به سادگی بگذرد.

پس نتیجه آن می شود که: آن هم گونه که جمود بر الفاظ قرآن مجید و همچنین عدم توجه به قراین عقلی و همچنین نقلی معتبر، نوعی انحراف می باشد، تفسیر به رأی نیز انحراف غیره ای می باشد و همچنین هر دو باعث دور افتادن از تعلیمات والای قرآن و همچنین ارزش های آن هم می باشد.

۲٫ فکر کردن و اندیشیدن :

آن هم گونه که می دانیم؛ یکی از اصول تعلیمات قرآن کریم دعوت به فکر کردن و اندیشیدن و همچنین تدبر می باشد. انسان متفکر از راه مشخصی مجهول خود را معلوم می‌کند؛ یعنی در گام نخست، مطلوب خود را بررسی کردن می‌کند و همچنین می‌بیند جهت او مجهول می باشد، سپس سراغ مقدماتش می‌رود و همچنین آنها را از نظر ماده و همچنین صورت تنظیم می‌کند و همچنین از راه مقدمات تنظیم شده به مقصد می‌رسد. پس فکر کردن و اندیشیدن عبارت می باشد از: سیر درونی یا حرکت از مقدمات به پس نتیجه آن می شود که و همچنین از معلوم جهت به دست آوردن و همچنین شناخت مجهول، و همچنین اساس آن هم علم می باشد. به گفتن دیگر؛ فکر کردن و اندیشیدن نیرویی می باشد که کارش استنباط و همچنین استنتاج براساس معلومات موجود می باشد که به شناخت انسان منجر می می شود.

قرآن کریم به شکل های متنوع و گوناگون و مختلف جایگاه بلند متفکران و همچنین دانشمندان را تذکر داده می باشد: بگو: “آیا کسانى که مى‏دانند با کسانى که نمى‏دانند یکسانند؟! تنها خردمندان متذکّر مى‏شوند”! [۳] “آن هم کسانى که سخنان را مى‏شنوند و همچنین از نیکوترین آنها پیروى مى‏کنند آنان کسانى خواهند بود که خداوند تبارک و تعالی هدایتشان کرده، و همچنین آنها خردمندانند”. [۴]

قرآن انسان ها را از پیروی چیزی که دانشی نسبت به آن هم ندارند منع نموده می باشد: “و همچنینَ لا تَقفُ ما لَیسَ لَکَ بِهِ عِلمٌ”؛ [۵] از چیزی که دانشی در مورد آن هم نداری پیروی مکن.

قرآن کریم حتی موضوعات فکر کردن و اندیشیدن را مبهم نگذاشته، بلکه انسان ها را از دو راه به فکر کردن و اندیشیدن و همچنین اندیشیدن فرا می‌خواند. قرآن گاه با ذکر فکر کردن و اندیشیدن و همچنین تعقل انسان را به اندیشه و همچنین فکر کردن و اندیشیدن دعوت می کند؛ مانند آن آیه: “إنّ فی خَلقِ السَّمواتِ و همچنینَ الارضِ و همچنینَ اختِلافِ اللَّیلِِ و همچنین النَّهارِ و همچنین الفُلکِ الَّتی تَجری فِی البَحرِ لَایاتٍ لقومٍ یَعقِلون”؛ [۶] در همه اینها آیات و همچنین نشانه‌هایی از حکمت وجود دارد، البته جهت افرادی که تعقل کنند. و همچنین گاه بدون ذکر تعقل و همچنین فکر کردن و اندیشیدن، یعنی گاهی در یک آیه از عنوان فکر کردن و اندیشیدن و همچنین تعقل سخنی به میان نمی‌آید، ولی در آن هم برهان عقلی و همچنین فکری مطرح می‌می شود که خود استدلال، نوعی تشویق به فکر کردن و اندیشیدن می باشد. بنابراین مورد بهره بری و استفاده و نیاز ضروری نیست از عبارت “اِنَّ فی ذلِکَ لَایاتٍ لِقَومٍ یَتفَکَّرون”،بهره بری و استفاده نماید. مانند: در صورتی که در آسمان و همچنین زمین، جز «اللَّه» خدایان دیگرى بود، فاسد مى‏شدند (و همچنین نظام جهان به هم مى‏خورد)! منزه می باشد خداوند پروردگار عرش، از توصیفى که آنها مى‏کنند. [۷]

در روایات هم آن گونه می باشد؛ یعنی مانند قرآن انسان ها فراوان دعوت به فکر کردن و اندیشیدن شده اند؛ مانند: “فکر کردن و اندیشیدن ساعه خیر من عباده سنه”؛ [۸] یک ساعت فکر کردن و اندیشیدن کردن و اندیشیدن کردن بالاتر از یک سال شمسی عبادت می باشد.

تأکیدی که قرآن به پرورش قوه عقل کرده می باشد، نیز نشان می‌دهد که از نظر قرآن یک انسان رشد یافته کسی می باشد که اهل فکر کردن و اندیشیدن کردن و اندیشیدن و همچنین تشخیص باشد. از نگاه قرآن در صورتی که کسی فکر کردن و اندیشیدن کردن و اندیشیدن و همچنین اندیشه خود را به طرز صحیحی بکار گیرد و همچنین هدف او تنها درک واقعیت و حقیقت باشد، می‌تواند رستگاری را از گمراهی تشخیص دهد [۹] و همچنین بر آن اساس دیدن می کنیم که پذیرش اصول دین، پس نتیجه آن می شود که فکر کردن و اندیشیدن صحیح می باشد: “لا اِکراهَ فی الدّینِ قَد تَبیَّنَ الرُّشدُ مِنَ الغَیِّ “؛ [۱۰] در دین هیچ اجباری نیست، هدایت از گمراهی مشخص شده می باشد. از آن آیه بر می‌آید که عامل اصلی انحراف و همچنین گمراهی انسان ها به کار نگرفتن صحیح فکر کردن و اندیشیدن کردن و اندیشیدن و همچنین اندیشه می باشد.

۳٫ تفسیر:

استنباط فردی یا شخصی، یا تفسیر قرآن، دانش ویژه ای می باشد که شامل معیارها و همچنین فرمول های خاص خود می باشد و همچنین کسی می تواند آیات قرآن را تفسیر کند و همچنین از آن هم استنباط داشته باشد که به آن هم آگاهی داشته باشد. در دنیای امروز به ویژه آن پیشامد جدید قابل درک و همچنین پذیرش می باشد؛ چراکه جهان امروز گفتن هر غیر متخصص در یک رشته علمی را نمی‌پذیرد، و همچنین حتی در بعضی موارد جرم و جنایت محسوب می‌می شود؛ مانند آن که فردی یا شخصی که پزشک نیست در صورتی که اقدام به معالجه و همچنین یا عمل جراحی نماید مجرم می باشد، در صورتی که چه اتفاقاً عمل او منجر به بهبودی بیمار می شود.

جهت تفسیر قرآن معیارها و همچنین قواعدی وجود دارد که بدون آنها نمی قدرت از قرآن برداشت فردی یا شخصی نمود. در آن جا بعضی از مهم ترین آنها را به صورت فهرست گفتن می کنیم.

معیارهای تفسیر درست عبارت اند از :

۱٫ برداشت درست و همچنین صحیح آن هم می باشد که مفسر شامل شرایط، آن هم تفسیر را گفتن کند؛ یعنی فرد متخصص در علم تفسیر می‌تواند نظر دهد که مراد هر آیه از قرآن چیست.

۲٫ پیروی از روش صحیح در تفسیر قرآن ؛ یک مفسر بایستی و حتما با بهره بری و استفاده و همچنین بهره گیری از علوم و همچنین ابزارهایی که انسان را به برداشت درست از مفاهیم قرآن رهنمون می کند به تفسیر قرآن بپردازد؛ زیرا و به درستی که روش های تفسیری گاهی ناقص و همچنین گاهی کامل می باشد و همچنین بعضی روش ها صحیح و همچنین موجب کشف مراد آیه می باشد و همچنین بعضی روش ها نادرست و همچنین حتی موجب انحراف در تفسیر قرآن می باشد؛ مانند تفسیر به رأی. پس یک تفسیر هنگام و زمانی که معتبر می باشد که از کانال صحیح قبل و همچنین با روش صحیح استخراج شده باشد و همچنین به دست ما برسد .

۳٫ رعایت عناصر مطلوب در تفسیر؛ تفسیر مطلوب‌ بایستی و حتما شامل آن عناصر باشد :

الف. کشف و همچنین پرده‌برداری از ابهام یک لفظ یا آیه

ب. تبیین و همچنین توضیح مقاصد کلام و همچنین گوینده آن هم

ج. آن هم گونه که می دانیم، تفسیر گفتن می باشد، پس خواندن و قرائت قرآن، یا علم تجوید و همچنین صحیح خوانی قرآن و همچنین ترجمه کلمه به کلمه قرآن (تحت‌اللفظی) و همچنین حتی تدبر و همچنین فکر کردن و اندیشیدن در آیات قرآن کریم (فهم قرآن)، تفسیر محسوب نمی‌می شود؛ زیرا هیچ‌کدام گفتن نیستند .

۴٫ تفسیر قرآن نباید منافات با سنت قطعی (خبر متواتر یا خبر واحد همراه با قرینه) داشته باشد؛ زیرا پیامبر گرامی اسلام صلی الله علیه و آله و همچنین ائمه (ع) مبین قرآن خواهند بود .

در مورد آن شرط صاحب قاموس القرآن بعد از آن هم که تفسیر را به معنای ایضاح و همچنین تبیین معنا کرده، می گوید: تفسیر قرآن نیز از آن معنا می باشد که مراد خداوند تبارک و تعالی را گفتن و همچنین روشن می‌کند، و همچنین آن هم در صورتی که مبتنی بر قرآن و همچنین سنت قطعی باشد؛ یعنی قرآن را با قرآن و همچنین حدیث مقطوع تفسیر کند درست و همچنین صحیح می باشد. [۱۱]

۵٫ تفسیر قرآن بدون پیش‌داوری و همچنین پیش‌فرض‌های غیرضروری؛ در تفسیر هر کلامی احتیاج به پیش‌فرض‌های ضروری می باشد که غالباً کسی به آنها توجهی ندارد، مثل آن‌که صاحب آن سخن فرد عاقل بوده و همچنین از گفته خود هدفی داشته می باشد و همچنین ظهور آن هم حجت می باشد، مگر آن هم که قرینه‌ای بر خلاف آن هم آورده می شود. ولی باید توجه داشت بعضی پیش‌فرض‌ها خواهند بود که ممکن می باشد در معنا اثر بگذارد، در حالی که گوینده سخن با توجه به اصاله ‌الظهور (فهم عرفی از الفاظ و همچنین ترکیب‌های زبان رایج) سخن گوید، ولی ممکن می باشد مفسر آن هم را بدون هیچ‌گونه قرینه‌ای به یک معنا که موافق پیش‌فرض های خاص او می باشد تفسیر کند .
لذا در شرایط مفسر می نامند [۱۲] که مفسر بایستی و حتما انظار و افکار و همچنین عقاید فردی یا شخصی و همچنین تمایلات خود را بر معنای کلام تحمیل نکند؛ زیرا آن هم گونه که در قسمت و بخش اول پاسخ گفتن شد، آن تفسیر به رأی می باشد که شرعاً حرام می باشد و همچنین در نظر عقلا هم مذموم می باشد، بنابراین تفسیری معتبر می باشد که با ظهور و همچنین نصوص کلام گوینده مطابق و یکدست باشد، مگر آن هم که به وسیله یک قرینه قطعی یا روایت قطعی، معنای خلاف ظاهری را به گوینده نسبت دهند. و همچنین در صورتی که یک مفسر اعتقادات مذهبی خاص خود و همچنین یا نظریه‌ای علمی که مورد پسند او می باشد را بر آیه‌ای تحمیل کند، و همچنین سعی در تطبیق آنها (بدون شاهد و همچنین موافقت ظاهر لفظ بماید) آن تفسیر معتبر نخواهد بود.

۶٫ تفسیر یک آیه نباید مخالف با آیات دیگر قرآن باشد؛ منظور از مخالف در آن جا، مخالف به معنای متناقض و همچنین متضاد می باشد، نه مخالف به معنای ناهماهنگ که با اصل مطلب قابل جمع عرفی می باشد، به عنوان مثال یک معنای خاص با یک معنای عام با هم مخالف خواهند بود، ‌لکن قابل جمع عرفی خواهند بود؛ به آن صورت که عام را با خاص تخصیص بزنیم . مانند همه انسان ها بایستی و حتما روزه بگیرند، مریض‌ها نباید روزه بگیرند .

جمع آن دو جمله ناسازگار و همچنین مخالف به آن می باشد که بگوییم: همه انسان های غیر مریض بایستی و حتما روزه بگیرند .

۷٫ تفسیر قرآن نباید مخالف حکم قطعی عقل باشد؛ زیرا و به درستی که پیامبران حجت ظاهری و همچنین عقل حجت باطنی می باشد، پس در صورتی که عقل انسان یک حکم قطعی داد که تمام عقلا‌ ‌آن هم را بپذیرند شرع هم آن هم را می‌پذیرد و همچنین از همین رو می باشد که می‌گویند: “کلما حکم به العقل حکم به الشرع”؛ هر چه را عقل به آن هم حکم کند دین هم آن هم حکم را می‌کند. البته عکس آن قاعده هم صحیح می باشد؛ زیرا و به درستی که هر چه را شارع مقدس حکم می‌کند، عقل هم حکم می‌کند (البته در مورد آن قاعده معانی غیره ای هم شده می باشد) لکن گاهی عقل انسان نمی‌تواند آن هم مطلب را درک کند؛ زیرا و به درستی که عقل انسان در حال رشد و همچنین تحول می باشد و همچنین ممکن می باشد با پیشرفت علوم بشری آن هم را دریابد، و همچنین لذا بسیاری از دستورات بهداشتی اسلام و همچنین قرآن با گذشت زمان مورد قبول همه دانشمندان علم علم پزشکی جدید قرار گرفت، با آن که در محیط جاهلیت عرب که آن احکام در آن هم عصر نازل شد عقل انسان آن هم روزگار از درک آنها عاجز بود .

پس تفسیر قرآن نمی‌تواند پس نتیجه آن می شود که‌ای بدهد که مخالف حکم قطعی عقل باشد؛ زیرا و به درستی که خداوند حکیم و همچنین عاقل می باشد و همچنین شخص عاقل حکم خلاف عقل نمی‌دهد .

۸٫ تفسیر قرآن بایستی و حتما براساس منابع صحیح تفسیر باشد؛ یعنی تفسیری معتبر می باشد که براساس دلیل عقلی یا نقلی معتبر و همچنین یا آیات محکم خود قرآن گفتن می شود، والا در صورتی که تفسیر بر اساس نظر فردی یا شخصی و همچنین بدون رفت و آمد و مراجعه به منابع معتبر باشد، آن هم تفسیر به رأی می باشد که بیانش گذشت.

نمایه مرتبط:

۱٫ فرق بین تفسیر به رأی و همچنین تفسیر روشنفکرانه، ۶۶۹۵ (وبسایت و مرکز خبرهای جدید: ۶۹۸۵) .

۲٫ شرایط فهم آیات قرآن ، پاسخ شماره ۱۹۳ (وبسایت و مرکز خبرهای جدید: ۲۵۱۱) .

[۱] “و همچنینَ فِی الْخِصَالِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِیٍّ مَاجِیلَو همچنینَیْهِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِی الْقَاسِمِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِیٍّ و همچنینَ مُحَمَّدِ بْنِ سِنَانٍ عَنْ مُفَضَّلٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ یَزِیدَ عَنْ سَعِیدِ بْنِ الْمُسَیَّبِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ سَمُرَهَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص لَعَنَ اللَّهُ الْمُجَادِلِینَ فِی دِینِ اللَّهِ عَلَى لِسَانِ سَبْعِینَ نَبِیّاً و همچنینَ مَنْ جَادَلَ فِی آیَاتِ اللَّهِ کَفَرَ قَالَ اللَّهُ ما یُجادِلُ فِی آیاتِ اللَّهِ إِلَّا الَّذِینَ کَفَرُوا و همچنینَ مَنْ فَسَّرَ الْقُرْآن همَ بِرَأْیِهِ فَقَدِ افْتَرَى عَلَى اللَّهِ الْکَذِبَ و همچنینَ مَنْ أَفْتَى النَّاسَ بِغَیْرِ عِلْمٍ لَعَنَتْهُ مَلَائِکَهُ السَّمَاوَاتِ و همچنینَ الْأَرْضِ و همچنینَ کُلُّ بِدْعَهٍ ضَلَالَهٌ و همچنینَ کُلُّ ضَلَالَهٍ سَبِیلُهَا إِلَى النَّارِ الْحَدِیثَ”. حر عاملی، وسائل الشیعه، ج ۲۷، ص ۱۹۰، موسسه آل البیت، قم، ۱۴۰۹ق.

[۲] ابن ابی جمهور احسائی، کمال الدین، ج ۱، ص ۲۵۶، سید الشهداء، قم، ۱۴۰۵ق.

[۳] زمر، ۹٫

[۴] زمر، ۱۸٫

[۵] اسراء، ۳۶٫

[۶] بقره،۱۶۴٫

[۷] انبیاء، ۲۲٫

[۸] مجلسی، محمد باقر، بحارالانوار، ج ۱۸، ص ۳۲۷، موسسه الوفاء، بیروت، ۱۴۱۰ق.

[۹] عنکبوت، ۶۹” و همچنینَ الَّذینَ جاهَدُوا فینا لَنَهْدِیَنَّهُمْ سُبُلَنا “.

[۱۰] بقره، ۲۵۶٫

[۱۱] قرشی، سید علی اکبر، قاموس قرآن، ج ۵، ص ۱۷۵،دار الکتب الاسلامیه تهران، چاپ سیزدهم، ۱۳۷۸ .

[۱۲] عمید زنجانی، عباسعلی، مبانی و همچنین روشهای تفسیری، وزارت فرهنگ و همچنین ارشاد اسلامی، تهران، چاپ اول، ۱۳۶۶ . رفت و آمد و مراجعه می شود.

معیارهای تفسیر درست قرآن و همچنین تفاوت آن هم با تفسیر به رأی در تاریخ ۲۰۱۷-۰۵-۱۹ ۰۰:۵۰:۱۹ نشر یافته شده شده می باشد

پاسخ بدهید

ایمیلتان منتشر نمیشودفیلدهای الزامی علامت دار شده اند *

*

خرید vps خرید vps ارزان خرید سرور مجازی خرید سرور مجازی ارزان خرید وی پی اس خرید وی پی اس ارزان خرید فیلترشکن خرید vpn خرید vpn ارزان خرید vpn خرید vpn