ارتباط و رابطه ای که علم ومعرفت با صبر دارد

مکارم 101 ارتباط و رابطه ای که علم ومعرفت با صبر دارد

شفقنا (پایگاه بین المللی همکاری های خبری شیعه) –حضرت آیت‌الله العظمی مکارم شیرازی به پرسشی در مورد ارتباط و رابطه علم ومعرفت با صبر وشکیبایی پاسخ گفته می باشد.
به به گفته شفقنا متن پرسش مطرح شده وپاسخ آن مرجع تقلید شیعیان بدین شرح می باشد:

«صبر و همچنین شکر» چه ارتباط و رابطه ای با کسب «علم و همچنین معرفت» دارد؟
پاسخ اجمالی: پیامبر گرامی اسلام صلی الله علیه و آله(ص) می فرماید: ایمان دو قسمت و بخش می باشد نیمى از آن هم صبر می باشد و همچنین نیم دیگر شکر. آری هرکس در مطالعه اسرار آفرینش و همچنین همچنین اسرار زندگى اجتماعى بشر دقیق تر و همچنین شکیباتر باشد و همچنین روح شکرگزارى، یعنى بهره بری و استفاده از وسائل معرفت بر وجود او حاکم گردد سهم بیشترى از معرفت نصیب او مى می شود و همچنین به همین دلیل می قدرت گفت صبر و همچنین شکر شامل باره هاى مؤثّر معرفت می باشد.
پاسخ تفصیلی: آیه پنجم سورهابراهیم از بنى اسراییل سخن مى گوید، در آن هم زمان که پیامبرشان موسى(علیه السلام) مامور هدایت آنها شد و همچنین با آیات الهى و همچنین معجزات آشکار به سراغ آنان آمد. او مامور بود آنان را از ظلمت هاى شرک و همچنین کفر و همچنین فساد به نور توحیدکه منبع همه برکات می باشد، رهنمون گردد و همچنین ایام اللهرا یادآورى کند و همچنین سرانجام در پایان آیهآنها را نشانه هایى براى هر شکیباى شکرگزار معرفی می کند؛ «و همچنینَلَقَدْ اَرْسَلْنَا مُوسَى بِآیَاتِنَا اَنْ اَخْرِجْ قَو همچنینْمَکَ مِنَ الظُّلُمَاتِ اِلَى النُّورِ و همچنینَذَکِّرْهُمْ بِاَیَّامِ اللّهِ اِنَّ فِی ذَلِکَ لآیَاتٍ لِّکُلِّ صَبَّارٍ شَکُورٍ».
در آن که منظور از «ایّامُ الله» چیست؟ در میان مفسّران گفتگو می باشد. بعضى به معناى نعمت ها و همچنین بلاهاى الهى گرفته اند؛(۱) و همچنین بعضى به معناى روزهاى پیروزى پیامبران و همچنین امت هاى صالح، و همچنین بعضى اشاره به روزهاى عذاب اقوام سرکش مى دانند.
ولى ظاهراً در میان آن تفسیرها تضادّى وجود ندارد و همچنین همه اینها از ایّام اللهاست. اصولا «ایّام» به معناى روزها می باشد، و همچنین اضافه آن هم به خداوند به اصطلاح اضافه تشریفى می باشد، و همچنین منظور از آن هم هر روزى می باشد که اهمیّت و همچنین فوق العادگى دارد، یا از آن نظر که نعمت هاى عظیمى شامل حال اقوامى شده، مثل پیروزى هاى پهناور و بزرگ بر سپاه شرک و همچنین ظلم، نجات از چنگال ظالمان و همچنین طاغوت ها، و همچنین موفقیّت براى انجام یک جهادیا فریضه پهناور و بزرگ دیگر. و همچنین یا از آن نظر که عذاب الهى دامان قوم سرکشى را گرفته، و همچنین آنها را به نابودى کشانده، و همچنین یا تازیانه هاى مجازات براى بیدار کردن امّت ها از خواب غفلت بر دوش آنها نواخته شده. همه اینها «ایام الله» می باشد و همچنین در مفهوم وسیع و همچنین گسترده آن هم داخل می باشد.
امّا چرا بهرهگیرى از آن آیات الهى و همچنین درس هاى عبرت را مخصوص صابران و همچنین شاکران مى کند ـ توجّه داشته باشید «صبار» و همچنین «شکور» هر دو صیغه مبالغه می باشد یکى فزونى صبر و همچنین استقامت را مى رساند و همچنین دیگرى فزونى شکرگزارى نعمت را ـ به خاطر آن هم می باشد که بررسى دقایق آن حوادث و همچنین ریشه هاى آنها از یک سو و همچنین نتایج آنها از سوى دیگر، نیازمند به صبر و همچنین حوصله و همچنین شکیبایى می باشد. به همچنین و علاوه آنهایى مى توانند بهرهکافى از آن حوادث بگیرند که قدر آن نعمت ها را مى دانند و همچنین در برابر آن هم سپاس گذارند.
به آن ترتیب صبر و همچنین شکردو باره مناسب براى معرفت و همچنین آگاهى اکثرا و بیشتر می باشد. آن احتمال نیز وجود دارد که ذکر «صبر» و همچنین «شکر» در آن آیهدر کنار یکدیگر به خاطر آن هم می باشد که آن اشخاص در برابر مصایب با سلاح صبر و همچنین شکیبایى مجهّز مى شوند، و همچنین در برابر نعمت ها با سلاح شکر، و همچنین به آن ترتیب نه در برابر مصیبت زانو مى زنند، و همچنین نه در مقابل نعمت مغرور مى شوند، و همچنین در هر حال خویش را گم نمى کنند، به همین دلیل توانایى بر اندوختن معرفت و همچنین گرفتن درس عبرت از آن حوادث پهناور و بزرگ دارند.
خداوند در سورههای لقمان و همچنین شوری آن جمله را «اِنَّ فِى ذَلِکَ لاَیَات لِّکُلِّ صَبَّار شَکُور» بعد از مساله حرکت کشتى ها بر صفحه اقیانوس ها مى آورد که به فرمان خداو با بهره بری و استفاده از وزش منظم بادها به سرعت مسافت هاى دور و همچنین دراز را طى کرده، و همچنین به سرمنزل مقصود مى رسند. مسلّماً آن موضوع یکى از آیات تکوینى، و همچنین نشانه نظم آفرینش و همچنین اقتدار و قدرت خداوند عالم در پشت آن صحنه می باشد؛ ولى آیا بهرهگیرى از آن نشانه هاى الهى که در نظام عالم هستى حتى در وزش بادها منعکس می باشد براى همه ممکن می باشد؟ یا مخصوص کسانى می باشد که با دقت و همچنین حوصله و همچنین صبر و همچنین شکیبایى تمام ریزه کارى هاى آن نظام عجیب را تا آن هم جا که عقل و همچنین دانش بشر اجازه مى دهد مورد بررسى قرار مى دهند؟ از سوى دیگر انگیزه شکرمنعم عامل حرکت و همچنین تلاش آنها در طریق معرفت و همچنین شناخت او مى گردد.
قرطبى در تفسیرخود مى گوید: «آیات» در آن جا به معناى علامات می باشد. و همچنین آن علامات و همچنین نشانه ها در قلب همه آشکار نمى می شود، بلکه مخصوص کسانى می باشد که در برابر بلاها صابر و همچنین در مقابل نعمت ها شاکر باشد.(۲)
در تفسیرروح البیان آمده می باشد: «صبار» به معناى کسى می باشد که در برابر مشقّت هاى سخت مقاومت مى کند، و همچنین خویشتن را براى تفکّر در آیات انفسى و همچنین آفاقى به تعب مى افکند.(۳)
جذاب و جالب آن که هوایى که اطراف کره زمین را فرا گرفته می باشد از لطیف ترین موجودات می باشد. امّا هنگامى که در آن جسم لطیف تحرّکى ساخته یا ایجاد می شود نه تنها و فقط کشتى هاى عظیم را بر صفحه اقیانوس ها به حرکت در مى آورد؛ بلکه ابرهایى را که سرچشمه باران حیات قسمت و بخش می باشد با خود به سوى بیابان هاى خشک و همچنین مرده مى برد، و همچنین آنها را زنده مى کند. با منتقل ساختن هواى گرم به منطقه ها و مناطق سرد، و همچنین هواى سرد به منطقه ها و مناطق گرم، کره زمین را براى زندگى انسان آماده مى سازد و همچنین همچنین و علاوه بر آن بذرها و همچنین دانه هاى گیاهان را با خود حمل کرده و همچنین به همه جا مى برد، و همچنین گرده هاى گل ها را جابجا نموده، بارور مى سازد. آیا اینها همه آیات الهى نیست؟ و همچنین جز صابران شکور چه کسى مى تواند از آن ها بهرهگیرد؟
در حدیثى از پیغمبر اکرم(صلى اللهعلیه وآله) آمده می باشد که فرمود: «اَلایْمانُ نِصْفانِ نِصْفٌ صَبْرٌ و همچنینَ نِصْفٌ شُکْرٌ»(۴)؛ (ایمان دو قسمت و بخش می باشد نیمى از آن هم صبر می باشد و همچنین نیم دیگر شکر) آن حدیثتاکیدى می باشد بر مفهوم آیات فوق.
بالاخره در آیات ۱۵ به بعد سورهسبا اشاره به داستان قوم سبا مى کند هنگامى که توفیقالهى شامل حالشان شد و همچنین توانستند با ساخته یا ایجاد سدّ عظیمى در میان کوه هایى در سرزمین یمن آب هاى فراوانى ذخیره کنند، و همچنین باغ هاى خیلی زیاد سرسبز و همچنین خرّم فراهم سازند. زندگانى آنها غرق نعمت و همچنین شادى شد، ولى راه ناسپاسى پیش گرفتند، تیم مرفّه بر تیم مستضعف ظلم و همچنین ستم روا داشتند، و همچنین سرانجام آن هم سدّ عظیم شکست، باغ هایشان ویران گشت، و همچنین چنان پراکنده شدند که قرآنمجید در آیه۱۹ آن سورهمى فرماید: «فَقالُوا رَبَّنا باعِدْ بَیْنَ اَسْفارِنا و همچنینَ ظَلَمُوا اَنْفُسَهُمْ فَجَعَلْناهُمْ اَحادیثَ و همچنینَ مَزَّقْناهُمْ کُلَّ مُمَزَّقٍ اِنَّ فی‏ ذلِکَ لَآیاتٍ لِکُلِّ صَبَّارٍ شَکُورٍ»؛ (ولی [آن ناسپاس شهروندان و مردم شهر] گفتند: پروردگارا! میان سفرهای ما دوری بیفکن [تا بینوایان نتوانند دوش به دوش اغنیا سفر کنند! و همچنین به آن طریق] آنها به خویشتن ستم کردند! و همچنین ما آنان را داستانهایی [جهت عبرت دیگران] قرار دادیم و همچنین جمعیّتشان را متلاشی ساختیم در آن ماجرا، نشانه های عبرتی جهت هر صابر شکرگزار می باشد).
آن که در انتهای آیهمی فرماید: «در آن ماجرا، نشانه های عبرتی جهت هر صابر شکرگزار می باشد»، به آن دلیل می باشد که آنها با دقّت و همچنین تامّل، موارد و نکات بسیارى از آن ماجرا به دست مى آورند: از یکسو آن واقعیت و حقیقت ثابت مى می شود که فاصله زندگى و همچنین مردن و مرگ انسان خیلی زیاد کم می باشد تا آن هم جا که مردن و مرگ او در دل زندگى نهفته می باشد. آن هم آب هاى فراوانى که آن هم آبادى و همچنین عمران و همچنین تمدّن قوم سبا را به وجود آورد یک روز وسیله نابودى آنها شد! از سوى دیگر نهایت ضعف آن انسان مغرور را نشان مى دهد، چرا که مى گویند سدّ عظیم قوم سبا که «سدّ مارب» نام داشت، به وسیله موش هاى صحرایى سوراخ شد. ابتدا روزنه کوچکى به وجود آمد و همچنین با عبور آب تدریجاً وسیع تر گشت، و همچنین سرانجام سدّ را در هم شکست؛ و همچنین به آن ترتیب مى بینیم چند موش صحرایى تمدّن عظیمى را به نابودى کشاندند!
از سوى سوّم مستکبران قوم سبا که نمى توانستند توده هاى جمعیّت را در کنار خود ببینند و همچنین گمان مى کردند بایستی و حتما میان اقلیّت اشرافى و همچنین اکثریت مستضعف دائما سدّ عظیمى به بزرگى «سد مَاْرَبْ» باشد، از خداتقاضا کردند که شهرستان ها و همچنین آبادى آنها را از هم دور سازد تا اشخاص عادى نتوانند به راحتى بار سفر ببندند و همچنین در کنار آنها به مسافرت پردازند و همچنین آن امتیاز براى آنها دائما باشد! «فَقَالُوا رَبَّنَا بَاعِدْ بَیْنَ اَسْفَارِنَا» ولى خداوند آنها را چنان متلاشى کرد که آن پندارها را براى دائما از سر بدرکنند.
از سوى چهارم زندگى مرفّه آنها را از یاد خداغافل ساخت، و همچنین هنگامى از مستى غرور به هوش آمدند که همه چیز پایان یافته بود و همچنین زبان حالشان آن بود:
اى روزگار عافیت! شکرت نگفتم لاجرم *** دستى که در آغوش بود اکنون به دندان مى گزم!
به آن ترتیب با حوصله و همچنین شکیبایى و همچنین بهره بری و استفاده از عقل و همچنین خرد مى قدرت به آیات فراوانى در آن داستان دست یافت.(۵)
از آیات فوق آن واقعیت و حقیقت به وضوح روشن مى می شود که هرکس در مطالعه اسرار آفرینش و همچنین همچنین اسرار زندگى اجتماعى بشر دقیق تر و همچنین شکیباتر باشد و همچنین روح شکرگزارى، یعنى بهره بری و استفاده از وسایل معرفت بر وجود او حاکمگردد سهم بیشترى از معرفت و همچنین شناخت نصیب او مى می شود و همچنین به همین دلیل صبر و همچنین شکراز جمله باره هاى موثّر معرفت می باشد.(۶)

پی نوشت:
(۱). آن تفسیر در چند روایت از پیغمبر اکرم(صلى الله علیه وآله) نقل شده می باشد. المیزان فى تفسیر القرآن، طباطبایى، سید محمد حسین، دفتر انتشارات اسلامى جامعه‏ مدرسین حوزه علمیه قم، قم، ۱۴۱۷ قمری، چاپ پنجم، ج ۱۲، ص ۱۹، (بحث روائی)؛ تفسیر نور الثقلین، عروسى حویزى، عبد على بن جمعه، انتشارات اسماعیلیان، قم، ۱۴۱۵ ق، چاپ چهارم، ج ۲، ص ۵۲۶، سوره إبراهیم، آیات ۱ الى ۱۰.
(۲). الجامع لأحکام القرآن، قرطبى، محمد بن احمد، انتشارات ناصر خسرو، تهران، ۱۳۶۴ شمسی، چاپ: اول، ج ۱۶، ص ۳۱.
(۳). تفسیر روح البیان، حقى بروسوى، اسماعیل، دارالفکر، بیروت، بى تا، ج ۷، ص ۹۹، سوره لقمان، آیات ۳۰ الى ۳۴ .
(۴). مجمع البیان فى تفسیر القرآن، طبرسى، فضل بن حسن، انتشارات ناصر خسرو، تهران، ۱۳۷۲ شمسی، چاپ سوم، ج ۸، ص ۵۰۶، (المعنى)؛ مفاتیح الغیب، فخرالدین رازى، ابوعبدالله محمد بن عمر، دار احیاء التراث العربى، بیروت، ۱۴۲۰ قمری، چاپ سوم، ج ۲۵ ، ص ۱۳۱، سوره لقمان، آیه ۳۱؛ تفسیر المراغى، مراغى، احمد بن مصطفى، التراث العربى، بیروت، بی تا، ج ۲۱، ص ۹۷، الإیضاح؛ الجامع لأحکام القرآن، قرطبى، محمد بن احمد، انتشارات ناصر خسرو، تهران، ۱۳۶۴ شمسی، چاپ: اول، ج ۱۴، ص ۷۳ و همچنین تفاسیر دیگر.
(۵). توجّه داشته باشید که «احادیث» در آیه فوق جمع منتهى الجموع می باشد و همچنین نشان مى دهد که سرگذشت آنها نه تنها یک داستان که داستان هاى زیادى به وجود آورد.
(۶). گرد آوری از کتاب: پیام قرآن، مکارم شیرازی، ناصر، دارالکتب الاسلامیه، تهران، ۱۳۸۶ شمسی، چاپ نهم، ج ۱، ص ۴۳۶.

انتهای پیام

www.fa.shafaqna.com

ارتباط و رابطه ای که علم ومعرفت با صبر دارد در تاریخ ۲۶ April 2016 | 7:18 pm نشر یافته شده شده می باشد

پاسخ بدهید

ایمیلتان منتشر نمیشودفیلدهای الزامی علامت دار شده اند *

*

خرید vps خرید vps ارزان خرید سرور مجازی خرید سرور مجازی ارزان خرید وی پی اس خرید وی پی اس ارزان خرید فیلترشکن خرید vpn خرید vpn ارزان خرید vpn خرید vpn